Het is een vraag die veel koppels bezighoudt, maar waar we zelden open over praten. De ene partner wil drie keer per week, de ander vindt één keer per maand prima. En dan is er nog die vriendin die opschept over haar wilde seksleven, terwijl jij stiekem al weken geen hand meer hebt aangeraakt. Tijd om de feiten op een rij te zetten, zonder schaamte en zonder opgeklopte verwachtingen.
Hoe vaak hebben Nederlandse stellen eigenlijk seks?
Laten we beginnen met de cijfers, want die zetten de boel meteen in perspectief. Begin jaren negentig ging een gemiddeld Nederlands stel ongeveer twee keer per week met elkaar naar bed. Inmiddels is dat gedaald naar minder dan één keer per week. De gemiddelde Nederlander heeft nu krap drie keer per maand seks, volgens kenniscentrum Rutgers. Dat is een behoorlijke daling in dertig jaar tijd.
De verklaringen zijn niet moeilijk te vinden. We werken harder, hebben het drukker en gaan door alle schermpjes niet meer tegelijkertijd naar bed. Sociale media en glossy's hebben de lat voor een "perfect seksleven" zo hoog gelegd dat het verlammend werkt. Je begint er gewoon niet meer aan, omdat je bang bent dat het niet goed genoeg is.
Maar is dat een probleem? Niet per se. Het is gezond om dat oververhitte beeld van films en tijdschriften niet langer als norm te zien. Het is ook gezond als partners eerlijk zijn over wat ze willen en zich niet laten opjagen door verzonnen cijfers uit de media. Toch zou het jammer zijn als de dalende lijn zich gewoon voortzet, want seks doet er wél toe.
De dalende lijn in seks is omgekeerd evenredig aan de stijgende lijn in scheidingen. Dat kan geen toeval zijn.
Waarom seks meer is dan alleen een orgasme
Seks is communicatie zonder woorden. Het is de lijm in je relatie, het donkere, intieme stuk dat je met niemand anders deelt dan met je partner. Door de hormonen die tijdens het vrijen vrijkomen, ontstaat een diepere verbinding dan je op andere manieren kunt krijgen. Het is een manier om af te stemmen, elkaar terug te vinden, opnieuw te beginnen en te vergeven.
Dat is geen zweverig gedoe, maar gewoon wetenschap. Tijdens seks komt oxytocine vrij, ook wel het knuffelhormoon genoemd. Dat stofje zorgt voor een gevoel van vertrouwen en verbondenheid. Je komt letterlijk en figuurlijk dichter bij je partner. Uit een studie gepubliceerd in The Journal of Sex Research bleek bovendien dat koppels die vaker seks hebben, beter met elkaar communiceren. Door intiem te zijn, durf je meer te delen.
Daarnaast zijn er nog wat fysieke voordelen die de moeite waard zijn om te noemen:
- Seks maakt gelukkiger. Mensen die regelmatig seks hebben, zijn over het algemeen meer tevreden met hun leven.
- Het verlaagt je bloeddruk en vermindert stress, dankzij endorfines en andere ontspannende hormonen.
- Een vrijpartij van een half uur verbrandt gemiddeld 85 calorieën. Niet bepaald een sportschool, maar het helpt.
- Na een orgasme maakt je lichaam prolactine aan, waardoor je makkelijker in slaap valt en beter slaapt.
- Seks kan pijn verlichten, waaronder migraine en clusterhoofdpijn, blijkt uit Duits onderzoek.
Let op: dit zijn geen redenen om seks te zien als medicijn of fitnessroutine. Het zijn bijeffecten, geen doel op zich. Niemand zou moeten vrijen omdat het "goed voor de gezondheid is". Dat is ongeveer het minst opwindende advies dat je kunt geven.
Is een relatie zonder seks gezond?
Ja, dat kan prima. Een relatie zonder seks kan heel gezond zijn, bijvoorbeeld als gevolg van ziekte of wanneer beide partners simpelweg geen behoefte meer hebben. Zolang beide partijen er vrede mee hebben, is er niets aan de hand. Het wordt pas een probleem wanneer de een wel verlangt naar intimiteit en de ander niet, en er geen gesprek over plaatsvindt.
Uit een vragenlijst van Psychologie Magazine bleek dat nog maar 17 procent van de stellen die langer dan tien jaar samen zijn, twee keer per week of vaker seks heeft. Dat betekent dus dat de overgrote meerderheid van de langdurige relaties een stuk rustiger is op dat vlak. Seksloze periodes komen vaak voor en zijn niet per se iets om je zorgen over te maken. Een tijdje minder seks is helemaal niet erg.
Het wordt pas echt een probleem wanneer je je partner niet meer aantrekkelijk vindt en helemaal geen seks meer wilt. Dan is er meer aan de hand dan een drukke agenda. En als je behoeften veranderen, is dat ook normaal. Alleen moet je even weten hoe je daar samen mee omgaat. Praten met een seksuoloog kan dan helpen, maar vaak is een eerlijk gesprek met je partner al een goede eerste stap.
Waarom we seks hebben: 237 redenen en vier categorieën
In 2007 onderzochten Amerikaanse wetenschappers waarom mensen eigenlijk seks hebben. Ze vonden maar liefst 237 verschillende redenen, die ze verdeelden over vier hoofdcategorieën. Dat is verhelderend, want het laat zien dat seks zelden één enkele motivatie heeft.
| Categorie | Motivaties |
|---|---|
| Fysiek | Plezier, lichamelijke aantrekkingskracht, stress verminderen, nieuwe ervaringen opdoen |
| Doelgericht | Een gunst krijgen, wraak nemen, je seksuele vaardigheden verbeteren |
| Emotioneel | Liefde, verbondenheid, intimiteit, betrokkenheid |
| Onzekerheid | Zelfvertrouwen boosten, uit plicht of druk, om je partner niet te verliezen |
Mensen hebben dus niet alleen seks omdat ze opgewonden zijn of uit liefde. Soms is het uit verveling, om makkelijker in slaap te vallen, om iemand te troosten of omdat het je iets oplevert. Dat klinkt misschien minder romantisch, maar het is wel eerlijk. En eerlijkheid is belangrijker dan het ideaalbeeld dat we onszelf voorhouden.
Wat zegt de hoeveelheid seks over je relatie?
In de eerste maanden van een relatie kunnen de meeste stellen niet van elkaar afblijven. Alles is nieuw en spannend, je bent tot over je oren verliefd. Maar na verloop van tijd neemt de frequentie af. Dat is geen alarmsignaal, het is de normaalste zaak van de wereld. De verliefdheid maakt plaats voor iets diepers, maar ook iets rustigers.
Het probleem is alleen dat we onszelf constant vergelijken met anderen. Met dat stel uit je vriendengroep dat nog altijd twee keer per week gaat, met de cijfers uit onderzoeken, met wat we denken dat "normaal" is. Maar er staat nergens geschreven hoeveel seks jij en je partner moeten hebben. De een wil twee keer per week, de ander vindt eens in de twee weken prima. Doe waar jij je goed bij voelt, zolang het voor beiden werkt.
Twijfel? Probeer het gewoon weer eens
Als je het gevoel hebt dat jullie seksleven in een sleur zit, is praten niet altijd de oplossing. Dat klinkt tegenstrijdig, maar het is vaak beter om gewoon te beginnen. Raak elkaar eens aan. Ga tegelijkertijd naar bed en kruip naar elkaar toe. Verleid elkaar weer eens, zonder grote verwachtingen en zonder prestatiedruk. Zoals dichter Merel Morre het zegt: bij twijfel, zoen.
Seksuele energie is levensenergie. Het is dat exclusieve stuk van je relatie dat je met niemand anders deelt, die spannende geheimen tussen de lakens die alleen van jullie samen zijn. Dat maakt je relatie onvervangbaar. Het zou zonde zijn om dat op te geven omdat je agenda vol zit of omdat de lat te hoog ligt.
Dus in plaats van je af te vragen of je wel genoeg seks hebt vergeleken met anderen, kun je beter de vraag stellen: raak ik mijn partner nog aan op een manier die alleen voor ons is? Als het antwoord nee is, weet je wat je te doen staat. Niet morgen, niet volgende week. Vandaag nog.
